Ik had een stevige bovenfrees, die ik niet echt goed kon gebruiken in mijn werkplaats. En het Atelier du Bois in Gaillac (Frankrijk) had geen freestafel. Dus bouwde ik er een voor hen. Voor de Westvlamingen die dit lezen, denk niet aan een rijkgevulde culinaire tafel met aardbeien en slagroom, nee, dit is een plek van stof en (veel) lawaai.
Ik ben (veel) dank verschuldigd aan Tehdoor (ik denk dat dat Russisch is voor Theodore), die in zijn YouTube Video een paar gouden ideeën toonde voor het hefmechanisme, evenals voor het zwenken van het tafelblad om de toegankelijkheid te verbeteren. Hij heeft een heleboel SketchUp plannen beschikbaar, die ongelooflijk gedetailleerd zijn. Kijk maar even op zijn website. Enige kennis van het Russisch is nuttig, maar niet onmisbaar.
Neem maar even een kijkje:
De tafel is volledig gebouwd uit schrootmaterialen. De top is ongeveer 110 cm breed en 50 cm diep. Dat is voldoende breed om een goede ondersteuning voor langere stukken te geven, en over het algemeen zijn stukken op de freestafel niet zo breed. Plus, een relatief smalle tafel heeft een rug-vriendelijke uitwerking. Het tafelblad is een tweedehands aanrechtblad, zwaar en dik (40 mm), dus het zal helemaal vlak blijven.
De eerste truuk is om het bovenblad niet te vijzen aan het kader van de tafel, maar vast te hechten aan de achterzijde met vier zware scharnieren. Op die manier krijg je gemakkelijk toegang tot de bovenfrees, om de frees(jes) te veranderen. Ik vond een blokkeermechanisme om het blad geopend te houden.
Voor truuk nummer twee kan je best even dubbelklikken op de bovenstaande foto om de details van het hefmechanisme zien. Het is in wezen een stalen kabel die over twee katrollen loopt, en die door een blok op een draaiende as wordt getrokken. Omdat de frees nog altijd zijn springveren heeft om hem omlaag te trekken, en als gevolg van de zwaartekracht , blijft de frees altijd in de juiste positie.
Hier zie je het hefmechanisme in meer detail. Zodra het trekblok beweegt van links naar rechts door het draaien van de hendel, gaat de frees zachtjes omhoog. Eén toer van het handvat komt overeen met ongeveer 0,5 mm hoogte, zodat je de freeshoogte zeer nauwkeurig kan instellen. Een staaf zet het hoogte blokkeermechanisme van de frees vast wanneer de gewenste hoogte is bereikt.
Een zijaanzicht van de freestafel
De verticale geleider is losjes geïnspireerd op een recent artikel in Fine Woodworking Magazine # 144. Hij is vrij hoog en breed, met het oog op grote stukken. De geleider is bevestigd aan de tafel met twee grote bouten die passen in (invijsbare) moeren (met een inwendige en uitwendige schroefdraad) die zijn geschroefd in het tafelblad. De rechter bout wordt enigszins vastgedraaid, de linker bout blijft nog even los om de micro-regeling voor de breedte te kunnen instellen. Zodra de breedte OK is, wordt de linkerbout aangedraaid.
Je ziet hier het micro-instelmechanisme voor de breedte. De verticale bout aan de rand van de tafel is geschroefd in een moer in de tafel, de horizontale draadstang is bevestigd aan de verticale geleider, en gaat door een moer die in het blok aan de rand bevestigd is. Door te draaien aan de stang verhoogt of verlaagt de afstand van de verticale geleider tot de rand.
De verticale geleider is uitgerust met een buis naar de stofzuiger (die u kunt merken op de eerste foto onderaan de tafel). De stofzuiger kan eenvoudig worden omgeschakeld van een buis onder de tafel naar de buis gemonteerd op de verticale geleider. Frees, stofzuiger en verlichting worden aan / uitgeschakeld vanaf een centrale schakelaar aan de linkerzijde van de freestafel (hier niet getoond )